Knowledge Base
Glossary
Plain-English definitions for the terminology used across คู่มือไก่ชน.
- กติกาสนาม
- ชุดกฎระเบียบที่แต่ละสนามไก่ชนกำหนดขึ้น ครอบคลุมระยะเวลาต่อรอบ จำนวนรอบ ประเภทเดือยที่อนุญาต และเงื่อนไขการตัดสิน
- กรรมการสนาม
- เจ้าหน้าที่ผู้ตัดสินในสนามไก่ชน ทำหน้าที่จับเวลา บังคับใช้กติกา แยกไก่เมื่อจำเป็น และประกาศผลชนะแพ้อย่างเป็นทางการ
- การจับคู่
- กระบวนการจับคู่ไก่สองตัวจากคนละฝ่ายที่มีน้ำหนัก ขนาด และระดับความสามารถใกล้เคียงกัน เพื่อให้การแข่งขันสมเหตุสมผล
- การชั่งไก่
- การชั่งน้ำหนักไก่ทั้งสองฝ่ายก่อนแข่งขัน เพื่อยืนยันว่าอยู่ในน้ำหนักชนที่ตรงกัน หากเกินหรือขาดกำหนด อาจต้องปรับทีมก่อนชน
- การต้อน
- การที่กรรมการหรือควาญกระตุ้นให้ไก่ที่ลังเลหรือหลบเลี่ยงกลับเข้าสู้กับคู่ต่อสู้ตามกติกาที่กำหนดไว้
- การตัดสิน
- คำวินิจฉัยของกรรมการสนามเมื่อการชนจบลง ระบุว่าไก่ฝ่ายใดชนะ โดยอิงจากสภาพของไก่ทั้งสองฝ่ายตามกติกาที่กำหนด
- การตัดหงอน
- การผ่าตัดตัดหงอนและเหนียงออกจากไก่ที่จะนำมาชน เพื่อลดพื้นที่ให้คู่ต่อสู้โจมตีและลดความเสี่ยงในการบาดเจ็บระหว่างชน
- การเป่าปาก
- เทคนิคที่ควาญเป่าลมเข้าปากหรือจมูกไก่ระหว่างพักรอบ เพื่อช่วยให้ไก่หายใจได้สะดวกและฟื้นแรงก่อนออกสู้รอบต่อไป
- การฝึกน้ำ
- การฝึกซ้อมที่ให้ไก่ออกกำลังกายในน้ำ ช่วยพัฒนาความแข็งแรงของกล้ามเนื้อขาและเพิ่มความทนทานโดยไม่เครียดข้อต่อ
- การมัดเดือย
- กระบวนการผูกเดือยเทียมเข้ากับขาไก่ก่อนการแข่งขัน ต้องมัดให้แน่น มั่นคง และตรงตามระยะที่กติกากำหนดเพื่อความปลอดภัยและความยุติธรรม
- การให้น้ำ
- การให้ไก่ดื่มน้ำหรือพ่นน้ำเพื่อลดความร้อนและช่วยฟื้นสภาพในช่วงพักระหว่างรอบการชน
- ไก่นอน
- ไก่ที่ล้มลงหรือไม่ยอมสู้ต่อ ถือว่าแพ้ตามกติกา กรรมการจะตัดสินเมื่อไก่ไม่ลุกขึ้นสู้ภายในเวลาที่กำหนด
- ไก่ยืน
- ไก่ที่ยังคงยืนสู้ได้เมื่อคู่ต่อสู้ล้มหรือหมดแรง ถือว่าเป็นฝ่ายชนะตามกติกา เพราะยังมีพลังต่อสู้ต่อได้
- ไก่เหลืองหางขาว
- สายพันธุ์ไก่ชนไทยที่มีชื่อเสียง ลำตัวสีเหลืองทองและหางสีขาว ขึ้นชื่อด้านความอดทนและสัญชาตญาณสู้ในสนาม
- ควาญไก่
- ผู้ดูแลและฝึกไก่ชน รับผิดชอบการเตรียมร่างกายไก่ก่อนชน ดูแลระหว่างพักรอบ และคอยสังเกตสภาพไก่ตลอดการแข่งขัน
- เดือย
- กระดูกแข็งที่งอกออกจากขาของไก่ชน ใช้เป็นอาวุธหลักในการต่อสู้ เดือยที่คมและยาวถือว่ามีข้อได้เปรียบในสนาม
- เดือยเหล็ก
- เดือยเทียมที่ทำจากโลหะหรือวัสดุแข็ง มัดติดกับขาไก่แทนเดือยธรรมชาติในการแข่งขันบางประเภทที่อนุญาตตามกติกาสนาม
- ต่อรองราคา
- อัตราเดิมพันที่กำหนดก่อนการชน สะท้อนความได้เปรียบของแต่ละฝ่าย ผู้เดิมพันฝ่ายที่เสียเปรียบจะได้รับเงินคืนมากกว่าเมื่อชนะ
- น้ำหนักชน
- น้ำหนักตัวของไก่ที่ใช้จับคู่คู่ต่อสู้ให้มีขนาดใกล้เคียงกัน เพื่อความยุติธรรมในการแข่งขัน กำหนดโดยกติกาของแต่ละสนาม
- พ่อพันธุ์
- ไก่ตัวผู้ที่ถูกคัดเลือกเพื่อผสมพันธุ์ เน้นสายพันธุ์ที่มีประวัติชนดีเพื่อส่งต่อลักษณะต่อสู้ที่ดีให้รุ่นลูก
- พันธุ์แท้
- ไก่ที่มีสายเลือดบริสุทธิ์จากพ่อแม่พันธุ์ที่มีประวัติการชนดีเด่น มีเอกสารยืนยันสายพันธุ์ ไม่ผสมสายเลือดอื่นที่ไม่ได้คัดเลือก
- รอบการชน
- ช่วงเวลาหนึ่งที่ไก่ทั้งสองฝ่ายต่อสู้กัน ก่อนมีการพักระหว่างรอบ จำนวนรอบและเวลาต่อรอบกำหนดโดยกติกาสนามนั้น ๆ
- เลือดไก่
- สายพันธุกรรมหรือสายเลือดของไก่ชน บอกถึงลักษณะที่สืบทอดมาจากบรรพบุรุษ เช่น ความฮึกเหิม ความแข็งแกร่ง หรือรูปแบบการสู้
- หงอน
- เนื้อแดงอ่อนบนหัวของไก่ มักถูกตัดออกหรือเล็มก่อนฝึกเพื่อลดจุดเปราะบางที่คู่ต่อสู้จะจิกหรือเกี่ยวระหว่างชน
- เหนียง
- แผ่นเนื้อนุ่มสีแดงห้อยอยู่ใต้คางไก่ มักถูกตัดออกก่อนเริ่มอาชีพชนไก่เพื่อลดการบาดเจ็บและเลือดออกระหว่างการแข่งขัน